Wij zoeken nieuwe collega’s. bekijk hier alle vacatures

2 oktober 2025

Leegwaarderatio geldt niet bij bloot eigendom overdrachtsbelasting

Een stel koopt een woning onder voorbehoud van gebruik en bewoning voor de verkoper. Het stel krijgt te maken met een naheffing overdrachtsbelasting. Het stel betaalt € 200.000 voor het bloot eigendom van de woning. Zij stellen dat voor de waardering van het gebruiksrecht de leegwaarderatio geldt, net zoals deze ratio wordt toegepast bij inkomstenbelasting en erfbelasting. Deze ratio zorgt voor een korting van 55% op de waarde van verhuurde woningen. Toegepast op de geschatte vrije verkoopwaarde komt dit uit op een bloot eigendomswaarde van € 190.000 tot € 225.000. Het stel vindt het logisch dat dezelfde waarderingsregels gelden voor alle belastingen.

De Belastingdienst houdt vast aan een waarde van € 295.000 voor het bloot eigendom. De inspecteur past een huuranalogie toe en berekent wat de woning oplevert bij verhuur (€ 1.800 per maand). Daarbij houdt hij rekening met de geschatte levensverwachting van de 72-jarige gebruiksgerechtigde (12,1 jaren) en de door haar gedragen kosten (€ 2.200 per jaar). De inspecteur benadrukt dat gebruik en bewoning verschilt van verhuur en dat elke belasting eigen waarderingsregels kent.

De rechtbank geeft de Belastingdienst gelijk en bevestigt dat de leegwaarderatio niet geldt voor overdrachtsbelasting. De rechter verduidelijkt twee belangrijke principes:

  1. Verschillende wettelijke basis
    De Wet belastingen van rechtsverkeer bevat geen bepalingen over een leegwaarderatio. Elke belasting heeft eigen waarderingsregels. Wat geldt voor de inkomstenbelasting, geldt niet automatisch voor de overdrachtsbelasting.
  2. Ander type recht
    Gebruik en bewoning verschilt van verhuur. De leegwaarderatio is specifiek ontwikkeld voor huurwoningen, niet voor voorbehouden gebruiksrechten.

De rechtbank acht de berekening van de Belastingdienst aannemelijk. De huurwaardeberekening is gebaseerd op markthuurgegevens van vergelijkbare woningen in de regio. Voor de inschatting van de duur gebruikt de Belastingdienst gepubliceerde statistieken over levensverwachting en de kans op verpleeghuisopname. De uitspraak bevestigt dat overdrachtsbelasting een transactiebelasting is die zo dicht mogelijk aansluit bij de werkelijke marktwaarde.

Hoewel deze uitspraak specifiek gaat over gebruik en bewoning, heeft zij bredere betekenis voor alle gevallen waarbij bloot eigendom wordt overgedragen. De rechtbank benadrukt dat voor overdrachtsbelasting altijd de waarde in het economisch verkeer maatgevend is.

Relevante artikelen

Tweede Kamer stemt in met gewijzigd Belastingplan en Novelle box 3

Op 12 november 2026 heeft de Tweede Kamer het Belastingplan en de Novelle uitbreiding vermogenswinstbelasting box 3 aangenomen. Naast het Belastingplan is ook een aantal amendementen aangenomen, die het eerdere plan wijzigen. Amendement Pro en

Lees hier meer

Geleidelijker transitiepad youngtimerregeling

In de Wet Belastingplan 2027 wordt de leeftijdsgrens voor de youngtimerregeling per 1 januari 2027 verhoogd naar 17 jaar en per 1 januari 2028 naar 20 jaar. Hierdoor valt echter een groep gebruikers tijdelijk uit de regeling (in 2028 en 2029), om er

Lees hier meer

Strenge eisen urenregistratie voor zelfstandigenaftrek

Voor ondernemers is de zelfstandigenaftrek een belangrijke fiscale faciliteit. Om hiervoor in aanmerking te komen, moet een ondernemer voldoen aan het zogenoemde urencriterium. Dit betekent dat hij in een kalenderjaar minimaal 1.225 uren aan zijn

Lees hier meer

Civiel vernietigde schenking blijft belast als de dwaling is voorgewend

Ouders schenken in 2014 certificaten van aandelen in hun bedrijf aan hun drie kinderen. Dankzij de bedrijfsopvolgingsregeling (BOR) blijft de schenkbelasting beperkt, mits de kinderen het bedrijf vijf jaar voortzetten. Als in 2017 een faillissement

Lees hier meer

Met borg geen risico, zonder borg niet zakelijk

Een vennootschap financiert de huurkoop waarmee een gelieerde vennootschap per 1 januari 2015 een onderneming overneemt. De verkoper blijft eigenaar tot de laatste termijn en laat de aandeelhouder achter beide vennootschappen borg staan. De

Lees hier meer

Minimumuurloon per 1 januari naar € 15,29

De bedragen van de Wet minimumloon en minimumvakantiebijslag worden halfjaarlijks gewijzigd. Per 1 januari 2027 bedraagt het minimumuurloon voor iemand van 21 jaar of ouder € 15,29. Voor mensen die jonger zijn dan 21 jaar gelden van het

Lees hier meer